Σε καμπή βρίσκεται πλέον η διαχείριση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, καθώς η μεταδοτικότητα της ζωονόσου παρουσιάζει ύφεση, καθιστώντας κρίσιμη την αυστηρή εφαρμογή των μέτρων βιοασφάλειας για την πλήρη εξάλειψή της.

Σύμφωνα με επικυρωμένα στοιχεία της ΕΕΕΔΕΕ, από τον Αύγουστο 2024 έως τις 18 Ιανουαρίου έχουν θανατωθεί 472.928 αιγοπρόβατα εξαιτίας της νόσου. Την ίδια περίοδο εντοπίστηκαν 2.061 επιβεβαιωμένα κρούσματα σε 2.559 εκτροφές.

Στην προσπάθεια περιορισμού της ευλογιάς συμμετέχει πλέον ενεργά και η κεντρική κυβέρνηση, η οποία σε σύσκεψη την Πέμπτη στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη εξέφρασε σταθερή στάση υπέρ της αυστηρής εφαρμογής μέτρων βιοασφάλειας και κατά του εμβολιασμού.

Ανακοίνωσε επίσης ότι παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς την πορεία και τις επόμενες ημέρες θα προβεί σε νεότερη ενημέρωση σχετικά με την ευλογιά.

Σε δηλώσεις του στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ο πρόεδρος της ΕΕΕΔΕΕ και πρύτανης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Χαράλαμπος Μπιλλίνης, υπογράμμισε ότι «ο συνδυασμός χειμερινών καιρικών συνθηκών και ενισχυμένων μέτρων βιοασφάλειας έχει περιορίσει αισθητά την εξάπλωση του νοσήματος».

Σημειώνεται ισχυρή επιβράδυνση των κρουσμάτων που καταγράφονται εβδομαδιαίως. Τον Οκτώβριο του 2025, όταν συστάθηκε η ΕΕΕΔΕΕ, καταγράφονταν περί τις 200 νέες μολυσμένες εκτροφές την εβδομάδα, με δείκτη μετάδοσης κοντά στο 2. «Δηλαδή ένα μολυσμένο ζώο μετέδιδε τη νόσο σε δύο ακόμη», εξήγησε και πρόσθεσε ότι «την προηγούμενη εβδομάδα οι νέες μολυσμένες εκτροφές περιορίστηκαν σε περίπου οκτώ, ενώ ο δείκτης μετάδοσης υποχώρησε στο 0,5, δηλαδή ένα μολυσμένο ζώο μετέδιδε τη νόσο σε μισό». Χαρακτηριστικό είναι ότι το διάστημα 10-18 Ιανουαρίου καταγράφηκαν μόλις 16 νέα κρούσματα σε έξι περιφέρειες.

Η εξέλιξη αυτή συνδέεται τόσο με τον χειμώνα, που περιορίζει τις μετακινήσεις των ζώων, όσο και με την εντατικοποίηση ελέγχων και την απαγόρευση παράνομων μετακινήσεων. «Βρισκόμαστε σε σημείο καμπής», τόνισε ο κ. Μπιλλίνης, επισημαίνοντας ότι τα μέτρα αρχίζουν να αποδίδουν, όμως χρειάζεται περαιτέρω αυστηροποίηση ενόψει της άνοιξης, όταν αναμένεται αύξηση της κινητικότητας.

Παράλληλα, προκύπτουν προβλήματα στην εφαρμογή των μέτρων σε τοπικό επίπεδο. Ειδική αναφορά έγινε σε περιφέρειες όπου έχουν διακοπεί οι απολυμαντικοί σταθμοί λόγω λήξης συμβάσεων του προσωπικού.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Περιφέρειας Θεσσαλίας, όπου η διακοπή αυτή προκαλεί κενά στις απολυμάνσεις. Όπως είπε ο κ. Μπιλλίνης στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, οι σταθμοί απολύμανσης λειτουργούσαν με ωράριο δημοσίου, που δεν ανταποκρινόταν πάντα στις ανάγκες καταπολέμησης της ζωονόσου, καθώς τα ζώα μετακινούνται καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.

Στο ζήτημα του εμβολιασμού, ο πρόεδρος της ΕΕΕΔΕΕ ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχει εγκεκριμένο εμβόλιο για την ευλογιά στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το ίδιο αναφέρεται και σε επιστολή του αρμόδιου επιτρόπου Υγείας και Καλής Μεταχείρισης των Ζώων, Όλιβερ Βάρχελι, όπου τονίζεται ότι η χρήση μη εγκεκριμένων εμβολίων θα συνεπαγόταν περιορισμούς στη διακίνηση ζώων και ζωικών προϊόντων. «Εάν εφαρμοστεί σχέδιο εμβολιασμού κατά της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στην Ελλάδα, τα γαλακτοκομικά προϊόντα από εγκαταστάσεις που υπάγονται στο εν λόγω σχέδιο θα υπόκεινται σε μέτρα, όπως ορίζεται στον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2023/3612 και στον κανονισμό (ΕΕ) 2020/6873», σημειώνεται χαρακτηριστικά στην επιστολή.

Όπως εξήγησε ο κ. Μπιλλίνης, μια τέτοια εξέλιξη θα είχε σοβαρές επιπτώσεις για τα ελληνικά γαλακτοκομικά προϊόντα και ειδικά για τη φέτα, τόσο στις αγορές της ΕΕ όσο και σε τρίτες χώρες.

Αναφορικά με την πορεία της νόσου το προσεχές διάστημα, ο κ. Μπιλλίνης δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι, εάν εφαρμοστούν καθολικά και χωρίς εξαιρέσεις τα μέτρα βιοασφάλειας, η ευλογιά μπορεί να εξαλειφθεί.

«Στη συνέχεια, θα τεθεί το ζήτημα της ανασύστασης των εκτροφών, με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων να βρίσκεται, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, σε διαδικασία επεξεργασίας σχεδίου στήριξης των κτηνοτρόφων, ώστε να επανέλθουν στην παραγωγή με ευνοϊκούς όρους», σημείωσε.

Κλείνοντας, απηύθυνε έκκληση σε όλους τους εμπλεκόμενους για αυστηρή τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας και για αποφυγή διάδοσης ψευδών πληροφοριών σχετικά με παράνομα εμβόλια, επισημαίνοντας ότι τέτοιες πρακτικές όχι μόνο δεν αντιμετωπίζουν το πρόβλημα, αλλά ενδέχεται να προκαλέσουν σοβαρές επιπτώσεις στον πρωτογενή τομέα και στη διακίνηση των ελληνικών ζωικών προϊόντων.