Φωτογραφίες που απαθανατίζουν σκηνές της εκτέλεσης των 200 Ελλήνων αντιστασιακών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, την 1η Μαΐου 1944, εμφανίστηκαν προς πώληση στην πλατφόρμα eBay και, σχεδόν 82 χρόνια μετά τα γεγονότα, βγήκαν πρώτη φορά στο προσκήνιο της δημόσιας συζήτησης, προκαλώντας αποτροπιασμό και αιτήματα για απόσυρση του υλικού.
Η καταχώρηση αναφέρει ότι οι εικόνες προέρχονται από άλμπουμ που αποδίδεται στον λοχία Χέρμαν Χόιερ, ο οποίος λέγεται πως υπηρετούσε σε μονάδα με έδρα τη Μαλακάσα κατά την περίοδο της Κατοχής. Ανέβηκαν από Βέλγο πωλητή, χωρίς να διευκρινίζεται ο φωτογράφος και χωρίς συνοδευτικά τεκμήρια που να στηρίζουν αδιαμφισβήτητη ταυτοποίηση.
Η δημοπρασία έγινε πλατιά γνωστή μέσω ανάρτησης της σελίδας «Greece at WWII Archives» στο Facebook, η οποία έδωσε τις εικόνες στη δημοσιότητα, ξεκινώντας συζήτηση δύο επιπέδων: για την αυθεντικότητά τους και για το ηθικό ζήτημα της εμπορικής διακίνησης υλικού που συνδέεται με εγκλήματα πολέμου. Η γνησιότητά τους δεν έχει μέχρι στιγμής επιβεβαιωθεί από κανένα επίσημο αρχείο ή ιστορικό οργανισμό.
Μετά τις έντονες αντιδράσεις, τουλάχιστον μία από τις φωτογραφίες της αντίστοιχης αγγελίας εμφανίζει πλέον την ένδειξη «λήξη διαπραγμάτευσης», χωρίς ωστόσο να διευκρινίζεται αν το υλικό αποσύρθηκε, αν ολοκληρώθηκε πώληση ή τι προηγήθηκε.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, έχουν αναγνωριστεί δύο πρόσωπα στις φωτογραφίες. Ο Βασίλης Παπαδήμας, που, όπως αναφέρεται, φαίνεται στη λήψη όπου οι άνδρες οδηγούνται στο απόσπασμα, και ο Ηλίας Ρίζος, που εντοπίζεται ως ο νεαρός που χαμογελά σε μία άλλη εικόνα.
Το ζήτημα προκάλεσε πολιτικές παρεμβάσεις. Το Γραφείο Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ τονίζει ότι οι φωτογραφίες αποτελούν ιστορικά τεκμήρια ανεκτίμητης αξίας και ζητεί να μην περιέλθουν σε ιδιωτικά χέρια ή στο εμπόριο, αλλά να αποκτηθούν «με ευθύνη του κράτους» και να παραδοθούν σε φορείς μνήμης.
Η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ κατέθεσε ερώτηση προς τις αρμόδιες υπουργούς, θέτοντας ζητήματα θεσμικής προστασίας του φωτογραφικού αρχειακού υλικού και ζητώντας διευκρινίσεις για ενδεχόμενη κήρυξή του ως ιστορικό τεκμήριο εξαιρετικής εθνικής σημασίας, για άσκηση του δικαιώματος προτίμησης του Δημοσίου σε περίπτωση μεταβίβασης/δημοπράτησης, καθώς και για διασφάλιση ψηφιακής αναπαραγωγής και ελεύθερης πρόσβασης, εφόσον παραμείνει σε ιδιωτική κατοχή.
