Σήμερα πάτησε Αρμενία ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς, λίγο προ της αυριανής του μετάβασης στο Αζερμπαϊτζάν, με την Ουάσιγκτον να στοχεύει στο να σταθεροποιήσει τη συμφωνία-ειρήνη που υπογράφηκε υπό την αιγίδα της μεταξύ των δύο χωρών του Νοτίου Καυκάσου και να προωθήσει το σχέδιό της για διαμετακομιστικό διάδρομο.

Η επίσκεψη αυτή αποτελεί την πρώτη του πιο υψηλόβαθμου Αμερικανού αξιωματούχου στην Αρμενία, μια χώρα με παραδοσιακά στενές σχέσεις με τη Ρωσία, ενώ η επιρροή της Μόσχας στην περιοχή έχει φθαρεί από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.

Σύμφωνα με το γραφείο του Νικόλ Πασινιάν, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ θα συναντηθεί σήμερα στο Γερεβάν με τον πρωθυπουργό της Αρμενίας, χωρίς να παρασχεθούν περαιτέρω πληροφορίες.

Μεθαύριο ο Τζέι Ντι Βανς αναμένεται στο Μπακού, την πρωτεύουσα του Αζερμπαϊτζάν.

Η Αρμενία και το Αζερμπαϊτζάν είχαν υπογράψει τον Αύγουστο στη Ουάσιγκτον, υπό την αιγίδα του Ντόναλντ Τραμπ, συμφωνία που προέβλεπε τον τερματισμό της πολυετούς εδαφικής αντιπαράθεσης μεταξύ των δύο χωρών.

Η σύγκρουση περιστρεφόταν κυρίως γύρω από το Ναγκόρνο Καραμπάχ, έναν ορεινό θύλακα που αποτέλεσε επίκεντρο δύο πολέμων, ενός μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ και ενός ακόμη το 2020. Το Αζερμπαϊτζάν το ανέκτησε τελικά από τους Αρμένιους αυτονομιστές ύστερα από μια αστραπιαία επίθεση το 2023.

Το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ είχε δηλώσει πρόσφατα ότι η επίσκεψη αυτή θα επιτρέψει «να προχωρήσουν οι ειρηνευτικές προσπάθειες του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και να προωθηθεί η Διαδρομή Τραμπ για τη διεθνή ειρήνη και ευημερία (TRIPP)», αναφερόμενο σε σχέδιο διαμετακομιστικού διαδρόμου.

Η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία μιας ζώνης μεταφορών η οποία θα διασχίζει την Αρμενία και θα συνδέει το Αζερμπαϊτζάν με τον θύλακά του Ναχιτσεβάν προς τα δυτικά, ενσωματώνοντας την περιοχή σε εμπορικό άξονα από την ανατολή στη δύση που θα ενώνει την κεντρική Ασία και τη λεκάνη της Κασπίας Θάλασσας με την Ευρώπη.

Οι λεπτομέρειες της επίσκεψης του Αμερικανού αντιπροέδρου δεν έχουν αποκαλυφθεί, ωστόσο πραγματοποιείται ενώ η Ουάσιγκτον προσπαθεί να ενισχύσει τη διπλωματική και οικονομική παρουσία της στον Νότιο Καύκασο, σύμφωνα με το ΑΠΕ ΜΠΕ.

Σε αυτό το πλαίσιο περίπου 20 αρμενικές οργανώσεις προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων κάλεσαν τον Τζέι Ντι Βανς, με ανοικτή επιστολή, να ζητήσει την απελευθέρωση των Αρμενίων που κρατούνται στις φυλακές του Μπακού. Την ίδια στιγμή, πρόσφυγες από το Καραμπάχ έχουν προγραμματίσει συγκέντρωση στο Γερεβάν απόψε, για τον ίδιο λόγο.

Την προηγούμενη εβδομάδα, στρατοδικείο στο Μπακού καταδίκασε Αρμένιους αυτονομιστές του Καραμπάχ, που κρίθηκαν ένοχοι για διεξαγωγή «επιθετικού πολέμου», σε ποινές που φθάνουν την ισόβια κάθειρξη.