Μετά από περισσότερο από έναν μήνα καταδίωξης με στοχευμένες δολοφονίες, οι ηγέτες του Ιράν έχουν επιλέξει μια νέα προσέγγιση ώστε να δείξουν ότι δεν έχουν χάσει τον έλεγχο, με κορυφαίους αξιωματούχους να κυκλοφορούν ανοιχτά σε δρόμους μπροστά σε μικρά πλήθη που συγκεντρώνονται για να εκφράσουν την υποστήριξή τους στην Ισλαμική Δημοκρατία.

Τις προηγούμενες ημέρες, ο πρόεδρος του Ιράν και ο υπουργός Εξωτερικών εμφανίστηκαν ξεχωριστά ανάμεσα σε ομάδες μερικών εκατοντάδων ανθρώπων στο κέντρο της Τεχεράνης. Την Τρίτη, η κρατική τηλεόραση μετέδωσε πλάνα όπου οι δύο αξιωματούχοι ποζάρουν για σέλφι, συνομιλούν με πολίτες και ανταλλάσσουν χειραψίες με υποστηρικτές που είχαν μαζευτεί σε κοινόχρηστους χώρους.

Κατά γνώστες της εσωτερικής πολιτικής σκηνής και αναλυτές, οι συγκεκριμένες εμφανίσεις εντάσσονται σε μια υπολογισμένη προσπάθεια της θεοκρατικής ηγεσίας του Ιράν να προβάλει ισχύ και αυτοπεποίθηση όχι μόνο πάνω από το ζωτικής σημασίας Στενό του Χορμούζ αλλά και ανάμεσα στους πολίτες, παρά την αμερικανικό-ισραηλινή εκστρατεία που στοχοποιεί την «εξολόθρευσή» της.

Ένας γνώστης προσκείμενος στο σκληροπυρηνικό καθεστώς δήλωσε πως τέτοιες δημόσιες παρουσίες σκοπεύουν να καταδείξουν πως η Ισλαμική Δημοκρατία παραμένει «ατάραχη από τα πλήγματα και εξακολουθεί να διατηρεί τον έλεγχο και την επαγρύπνησή της» ενώ ο πόλεμος συνεχίζεται.

Ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου με τη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ και άλλων κορυφαίων στρατιωτικών διοικητών σε κύματα επιδρομών που από τότε συνεχίζουν να στοχεύουν υψηλόβαθμους αξιωματούχους.

Ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν Μοτζταμπά Χαμενεΐ δεν έχει εμφανιστεί δημοσίως από την ανάληψη των καθηκόντων του στις 8 Μαρτίου. Εν τω μεταξύ, το όνομα του υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί αφαιρέθηκε από τον κατάλογο δολοφονιών του Ισραήλ εν μέσω διαμεσολαβητικών προσπαθειών τον περασμένο μήνα—μεταξύ άλλων από το Πακιστάν—με στόχο τη διεξαγωγή συνομιλιών μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον για τον τερματισμό του πολέμου.

Οι διαπραγματεύσεις για το τέλος του πολέμου έκτοτε έχουν ατονήσει, με την Τεχεράνη να απορρίπτει ως «μη ρεαλιστικές» τις ειρηνευτικές προτάσεις των ΗΠΑ. Υπό αυτές τις συνθήκες, οι πρόσφατες δημόσιες εμφανίσεις του προέδρου Μασούντ Πεζεσκιάν και του Αραγτσί φαίνεται να σχεδιάστηκαν για να υπογραμμίσουν την απείθεια, αν όχι να παρουσιάσουν μια πειστική επίδειξη δημόσιας υποστήριξης.

Μια ανώτερη πηγή από το Ιράν δήλωσε πως οι δημόσιες εμφανίσεις των αξιωματούχων αποδεικνύουν πως «το καθεστώς δεν εκφοβίζεται από τις στοχευμένες δολοφονίες του Ισραήλ κατά ανώτατων αξιωματούχων του Ιράν».

Ερωτηθείς εάν ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν ή ο πρόεδρος έχουν συμπεριληφθεί σε οποιονδήποτε κατάλογο δολοφονιών, ο Ισραηλινός στρατιωτικός εκπρόσωπος Ναντάβ Σοσανί απάντησε σήμερα πως δεν θα «μιλήσει για συγκεκριμένα πρόσωπα».

Νυχτερινές συγκεντρώσεις για επίδειξη σθένους

Παρά τις εκτεταμένες καταστροφές, η Τεχεράνη φαίνεται να ενισχύεται από το γεγονός ότι έχει επιζήσει ύστερα από εβδομάδες σφοδρών αμερικανο-ισραηλινών επιθέσεων, πλήττοντας χώρες του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικά στρατεύματα και αναδεικνύοντας την ικανότητά της να αποκλείσει τα Στενά του Χορμούζ.

Με την ενθάρρυνση της θρησκευτικής ηγεσίας, υποστηρικτές της Ισλαμικής Δημοκρατίας κατεβαίνουν στους δρόμους κάθε βράδυ, γεμίζοντας πλατείες για να επιδείξουν την αφοσίωσή τους, ακόμα κι όταν οι βόμβες συνεχίζουν να πλήττουν ολόκληρη τη χώρα.

Ο Ομίντ Μεμάριαν, ανώτερος αναλυτής για το Ιράν στο DAWN, δεξαμενή σκέψης με έδρα την Ουάσιγκτον, εξηγεί πως η απόφαση να σταλούν αξιωματούχοι σε συγκεντρώσεις αντικατοπτρίζει μια πολυεπίπεδη στρατηγική, μεταξύ των οποίων μια προσπάθεια ενίσχυσης του ηθικού των σθεναρότερων υποστηρικτών σε περίοδο έντονης πίεσης.

«Το σύστημα βασίζεται πολύ σε αυτήν τη βάση: εάν οι υποστηρικτές του αποσυρθούν από τους δημόσιους χώρους, η ικανότητά του να προβάλει έλεγχο και αυτοπεποίθηση αποδυναμώνεται σημαντικά», τόνισε ο Μεμάριαν.

Μιλώντας στην κρατική τηλεόραση, ορισμένοι στο πλήθος εκφράζουν ακλόνητη πίστη στην ηγεσία του Ιράν. Άλλοι αντιτίθενται στον βομβαρδισμό της χώρας τους ανεξάρτητα από την πολιτική τους τοποθέτηση. Κάποιοι έχουν άμεσο συμφέρον στο σύστημα, μεταξύ των οποίων κυβερνητικοί υπάλληλοι, φοιτητές και άλλοι των οποίων τα προς το ζην συνδέονται με αυτό.

Ο Χάντι Γκαέμι, επικεφαλής του Center for Human Rights in Iran με έδρα τη Νέα Υόρκη, αναφέρει πως το καθεστώς χρησιμοποιεί τα πιστά πλήθη ως ανθρώπινες ασπίδες για να ανεβάσει το κόστος οποιασδήποτε απόπειρας δολοφονίας.

«Με το να βρίσκονται στη μέση ενός μεγάλου πλήθους έχουν την ασφάλεια ότι οι ισραηλινο-αμερικανικές επιθέσεις εναντίον τους θα προκαλέσουν πολλά θύματα και τη συμπάθεια παγκοσμίως», υποστήριξε, σύμφωνα με το ΑΠΕ ΜΠΕ.

Παράλληλα, οργανώσεις προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων προειδοποιούν για πιθανές «εσπευσμένες εκτελέσεις» κατά τη διάρκεια του πολέμου, καθώς το Ιράν έχει προχωρήσει στην απαγχόνιση τουλάχιστον επτά πολιτικών κρατουμένων ενώ ο πόλεμος μαίνεται.

«Πολλοί πιθανοί (αντικυβερνητικοί) διαδηλωτές έχουν τρομοκρατηθεί από τη συνεχή παρουσία ένοπλων ανδρών και ενός βίαιου πλήθους στους δρόμους και σε μεγάλο βαθμό παραμένουν στα σπίτια τους μόλις πέσει το σκοτάδι», ανέφερε ο Γκαέμι.