Το «πράσινο φως» για τη συμφωνία Mercosur ανάβουν οι περισσότερες χώρες της ΕΕ, σύμφωνα με όσα συζητήθηκαν το πρωί στο Συμβούλιο σε επίπεδο πρέσβεων στις Βρυξέλλες.
Κύριος αξιωματούχος της Κυπριακής Προεδρίας της ΕΕ επισήμανε πως κατά τη συνεδρίαση των πρέσβεων υπάρχει πλέον καθαρή και ευρεία στήριξη προς την έγκριση και υπογραφή της συμφωνίας. Η απαιτούμενη «ειδική πλειοψηφία» για την έγκριση της συμφωνίας Mercosur—τουλάχιστον 15 χώρες που αντιπροσωπεύουν το 65% του ευρωπαϊκού πληθυσμού—φαίνεται να εξασφαλίζεται. Οι πρωτεύουσες της Ένωσης έχουν περιθώριο μέχρι τις 6 μ.μ. (ώρα Ελλάδας) για να επιβεβαιώσουν εγγράφως τις ψήφους τους· η επίσημη έγκριση θα ανακοινωθεί κατά τη διάρκεια της ημέρας.
Η Γαλλία, η Πολωνία, η Ουγγαρία, η Ιρλανδία και η Αυστρία έχουν ήδη διακηρύξει ότι θα καταψηφίσουν, αλλά οι ψήφοι τους δεν επαρκούν για να μπλοκάρουν τη συμφωνία. Καθοριστική υπήρξε η μεταστροφή της Ιταλίας, η οποία πλέον τάσσεται υπέρ της συμφωνίας, δηλώνοντας ικανοποιημένη από τις επιπλέον εγγυήσεις που πήρε για τον αγροτικό τομέα.
Με την έγκριση των κρατών-μελών, εξουσιοδοτείται η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να μεταβεί το ερχόμενο Σαββατοκύριακο στην Παραγουάη για την επίσημη υπογραφή της συμφωνίας στις 12 Ιανουαρίου.
Η Πρόεδρος της Επιτροπής είχε αρχικά ελπίσει ότι η υπογραφή θα γινόταν στις 20 Δεκεμβρίου· η διαδικασία όμως «πάγωσε» στη Σύνοδο Κορυφής του Δεκεμβρίου, όταν η Ιταλίδα πρωθυπουργός, ευθυγραμμιζόμενη με τον Γάλλο πρόεδρο, ζήτησε επιπλέον εβδομάδες προκειμένου να εξασφαλίσει περισσότερες εγγυήσεις για τον αγροτικό τομέα.
Την Τετάρτη 7 Δεκεμβρίου, στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας της ΕΕ, η Ρώμη δήλωσε ότι είναι πλέον ευχαριστημένη από τις διασφαλίσεις που έλαβε, στέλνοντας σαφές μήνυμα πως θα υπερψηφίσει την εξουσιοδότηση προς την πρόεδρο της Επιτροπής για την υπογραφή της συμφωνίας με τις χώρες της Mercosur (Αργεντινή, Βραζιλία, Παραγουάη, Ουρουγουάη).
Λίγες ημέρες νωρίτερα, η Πρόεδρος Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν είχε αποστείλει επιστολή στα κράτη μέλη προτείνοντας αύξηση των πόρων της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) κατά 45 δισεκατομμύρια ευρώ στον επόμενο επταετή προϋπολογισμό (2028-2034). Το ποσό αυτό θα προστεθεί στα 300 δισεκατομμύρια ευρώ της αρχικής πρότασης για τη γεωργία, ενώ προβλέπονται και 49 δισεκατομμύρια για την αγροτική ανάπτυξη και 6,5 δισεκατομμύρια για το ταμείο έκτακτης ανάγκης. Προχώρησε, επιπλέον, σε περαιτέρω παραχωρήσεις, προτείνοντας π.χ. την απαλλαγή των λιπασμάτων από τον φόρο άνθρακα που τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου.
Οι επικριτές της συμφωνίας εκφράζουν φόβους ότι θα διαταράξει την ευρωπαϊκή γεωργία με την είσοδο στην ΕΕ φθηνότερων προϊόντων που ίσως δεν πληρούν τα περιβαλλοντικά πρότυπα της ΕΕ, λόγω ανεπαρκών ελέγχων. Από την πλευρά τους, οι υποστηρικτές—με προεξέχουσες τη Γερμανία και την Ισπανία—εκτιμούν ότι η συμφωνία μπορεί να τονώσει την ευρωπαϊκή οικονομία απέναντι στον κινεζικό ανταγωνισμό και τους αμερικανικούς δασμούς.
Η συμφωνία Mercosur προβλέπει τη δημιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών με περισσότερους από 700 εκατομμύρια καταναλωτές. Η κατάργηση των δασμών αναμένεται να αυξήσει τις ευρωπαϊκές εξαγωγές αυτοκινήτων, μηχανημάτων, κρασιού και τυριού, ενώ θα διευκολύνει την εισαγωγή βοείου κρέατος, πουλερικών, ρυζιού, ζάχαρης, μελιού και σόγιας από τη Νότια Αμερική μέσω ποσοστώσεων αδασμολόγητων προϊόντων που προκαλούν ανησυχία στους πληττόμενους τομείς.
Η συμφωνία αναμένεται να είναι η μεγαλύτερη εμπορική που έχει συνάψει η ΕΕ, αν και για να τεθεί σε ισχύ χρειάζεται ακόμη την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Σύμφωνα με την Κυπριακή Προεδρία, οι διμερείς εγγυήσεις ασφαλείας για ευαίσθητα γεωργικά προϊόντα ευθυγραμμίζονται με τις θέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
