Με μεγάλη πλειοψηφία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ της έγκρισης δανείου 90 δισεκ. ευρώ προς την Ουκρανία για την περίοδο 2026-2027, καθιστώντας εφικτή την εκταμίευση της πρώτης δόσης στις αρχές του δεύτερου τριμήνου του τρέχοντος έτους.
Το «δάνειο στήριξης της Ουκρανίας» προορίζεται να καλύψει τις επείγουσες χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας ενώ συνεχίζεται ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας, που πλέον διανύει το πέμπτο έτος του. Εκ του συνόλου των 90 δισεκ. ευρώ, 30 δισεκ. ευρώ θα κατευθυνθούν σε μακροοικονομική ή δημοσιονομική στήριξη μέσω του μηχανισμού της ΕΕ για την Ουκρανία. Τα υπόλοιπα 60 δισεκ. ευρώ θα διατεθούν για την ενίσχυση της άμυνας της Ουκρανίας και την προμήθεια στρατιωτικού εξοπλισμού, εξασφαλίζοντας την άμεση διαθεσιμότητα κρίσιμων αμυντικών προϊόντων.
Η προμήθεια των αμυντικών προϊόντων θα δίνει προτεραιότητα σε εταιρείες εγκατεστημένες στην ΕΕ, στην Ουκρανία ή σε χώρες της ΕΖΕΣ μελών του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (Νορβηγία, Ισλανδία, Ελβετία, Λιχτενστάιν). Παρέχονται, παρ’ όλα αυτά, στοχευμένες παρεκκλίσεις σε περιπτώσεις επείγουσας στρατιωτικής ανάγκης, όταν τα ζητούμενα προϊόντα δεν είναι διαθέσιμα στις προαναφερθείσες αγορές. Το πλαίσιο επιτρέπει επιπλέον τη συμμετοχή τρίτων χωρών στη χρηματοδότηση ειδικών αμυντικών προϊόντων. Στην πρώτη κατηγορία συγκαταλέγονται χώρες που έχουν υπογράψει διμερή συμφωνία με την ΕΕ στο πλαίσιο του κανονισμού SAFE, με τα σχετικά προϊόντα και τους όρους σύνδεσης να καθορίζονται με κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις. Στη δεύτερη κατηγορία εντάσσονται χώρες που διατηρούν εταιρική σχέση ασφάλειας και άμυνας με την ΕΕ, έχουν αναλάβει δίκαιη χρηματοδοτική συμμετοχή στο κόστος του δανείου και προσφέρουν σημαντική οικονομική και στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία· η συμμετοχή τους θα αποφασίζεται με εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου, σύμφωνα με το ΑΠΕ ΜΠΕ.
Το δάνειο θα χρηματοδοτηθεί μέσω κοινού δανεισμού της ΕΕ από τις κεφαλαιαγορές και θα υποστηριχθεί από το «περιθώριο» του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ. Το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους θα καλύπτεται από τους ετήσιους προϋπολογισμούς της ΕΕ. Η Επιτροπή υπολόγισε το κόστος εξυπηρέτησης σε περίπου 1 δισεκ. ευρώ για το 2027 και σε περίπου 3 δισεκ. ευρώ ετησίως από το 2028. Η ρύθμιση δεν επηρεάζει τις συνεισφορές της Τσεχίας, της Ουγγαρίας και της Σλοβακίας, καθώς η απόφαση στο Συμβούλιο ελήφθη με την ενισχυμένη συνεργασία 24 κρατών μελών.
Η εξόφληση των δανείων θα είναι εφικτή μόνο μετά την καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων από τη Ρωσία προς την Ουκρανία.
Το Συμβούλιο οφείλει να εγκρίνει επίσημα το πακέτο, ώστε η Επιτροπή να μπορέσει να εκταμιεύσει την πρώτη πληρωμή στις αρχές του δεύτερου τριμήνου του 2026.
