Ως μια ολοκληρωμένη αστική και κοινωνική παρέμβαση, με «ισχυρό ιστορικό και κοινωνικό αποτύπωμα», θεωρεί η Περιφέρεια Αττικής την αποκατάσταση των Προσφυγικών της Λεωφόρου Αλεξάνδρας, υπογραμμίζουν πηγές της Περιφέρειας απέναντι στη συζήτηση που έχει ανοίξει το τελευταίο διάστημα γύρω από το συγκεκριμένο ζήτημα.
Μάλιστα, επισημαίνουν ότι ο υφιστάμενος περιφερειακός σχεδιασμός προχωρά σταθερά – ύστερα από στοχευμένες κινήσεις που ξεκλείδωσαν τις χρόνιες αγκυλώσεις. Πλέον το έργο έχει ωριμάσει και έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση ύψους 15 εκατ. ευρώ, μέσω ευρωπαϊκών πόρων του ΠΕΠ Αττικής 2021-2027.
Καθιστούν επίσης σαφές ότι δεν υπάρχει ούτε προβλέπεται κανένα σενάριο κατεδάφισης ή εμπορευματοποίησης, για κανέναν λόγο, καθώς τα Προσφυγικά της Λ. Αλεξάνδρας «παραμένουν και εξελίσσονται ως σύμβολο μνήμης, κοινωνικής πολιτικής και συνοχής».
Διευκρινίζουν, δε, ότι πριν από οποιαδήποτε παρέμβαση θα προηγηθεί ουσιαστική διαβούλευση με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, αφού το σχέδιο δεν περιορίζεται στην αποκατάσταση των κτιρίων, αλλά επικεντρώνεται πρωτίστως στη φροντίδα των ανθρώπων, ενώ «οι σημερινοί διαμένοντες δεν θα μείνουν χωρίς στήριξη».
Συνοπτικά ο σχεδιασμός επιδιώκει τη διατήρηση, αποκατάσταση και ανάδειξη ενός εμβληματικού στοιχείου της συλλογικής μνήμης της Αθήνας, το οποίο παράλληλα αποκτά σύγχρονη κοινωνική λειτουργία, ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της εποχής.
Η Περιφέρεια Αττικής τονίζει κατηγορηματικά ότι τα Προσφυγικά «αποτελούν ζωντανό κομμάτι της ιστορικής μνήμης της πρωτεύουσας και μόνο ως τέτοιο αντιμετωπίζονται». Στόχος είναι να επιστρέψουν στην κοινωνία ως χώροι κοινωνικής κατοικίας, αξιοπρέπειας και αλληλεγγύης, αξιοποιώντας ευρωπαϊκούς πόρους.
Πρόκειται για μια παρέμβαση που συνδυάζει τον σεβασμό στην ιστορική ταυτότητα του συγκροτήματος με μια σύγχρονη κοινωνική πολιτική, με στόχο να δημιουργηθούν συνθήκες αξιοπρεπούς διαβίωσης και στήριξης για συμπολίτες μας που το έχουν ανάγκη (οικογένειες / νέοι και ηλικιωμένοι με χαμηλό εισόδημα, άνεργοι που εντάσσονται ξανά στην αγορά εργασίας, συνοδοί ασθενών του «Αγίου Σάββα»).
Σημειώνουν πως τα Προσφυγικά κτίστηκαν για να στεγάσουν ανθρώπους που ξεκινούσαν τη ζωή τους από την αρχή και πως σήμερα ξανά μετατρέπονται σε χώρους κοινωνικής κατοικίας και αξιοπρέπειας, προσφέροντας ουσιαστικές απαντήσεις σε σύγχρονες κοινωνικές ανάγκες.
Σχετικά με το έργο, η Περιφέρεια διευκρινίζει ότι αφορά τις 4 πρώτες πολυκατοικίες (τμήμα του συγκροτήματος των Προσφυγικών στη Λ. Αλεξάνδρας) που της ανήκουν με πλήρη μεταβίβαση και κυριότητα από το ελληνικό Δημόσιο, συνολικά 108 διαμερίσματα για χρήση στο σχέδιο (σε πρώτη φάση).
Η φιλοσοφία του εγχειρήματος στοχεύει στη μετατροπή αυτού του ιστορικού συγκροτήματος με κοινωνική μνήμη σε κοινωνικές κατοικίες. Να καλυφθούν στεγαστικές ανάγκες ευάλωτων ομάδων (πολίτες με χαμηλό εισόδημα, χαμηλοσυνταξιούχοι, νέοι 25-39 ετών, άνεργοι που εντάσσονται στην εργασία κ.λπ.). Μέρος τους θα διατεθεί για τη φιλοξενία συγγενών ασθενών του νοσοκομείου «’Αγιος Σάββας». Έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση από ευρωπαϊκούς πόρους της Περιφέρειας Αττικής, μέσω του Περιφερειακού ΕΣΠΑ 2021-2027.
Μετά από διαβούλευση της Περιφέρειας με τις αρμόδιες υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, προβλέπεται πρόσθετη ενίσχυση με νέα δράση που αφορά την πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή & βιώσιμη στέγαση. Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται στα 15 εκατ. ευρώ για την αποκατάσταση, ανακαίνιση & ενεργειακή αναβάθμιση του συγκροτήματος.
Κάθε παρέμβασης, τονίζεται, θα προηγείται ουσιαστική διαβούλευση με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, με στόχο λύσεις που διασφαλίζουν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και την ασφάλεια όλων. Σε κάθε περίπτωση, η Περιφέρεια Αττικής καθιστά σαφές ότι δεν θα επιτρέψει να μείνει κανείς μόνος χωρίς τη μέριμνα που απαιτείται για τους ανθρώπους που φιλοξενούνται σήμερα στα Προσφυγικά. Η προσέγγιση αυτή αποτελεί σταθερή αρχή της διοίκησης και αποτυπώνεται στον συνολικό σχεδιασμό.
Η υλοποίηση θα προχωρήσει με απόλυτο σεβασμό στα δεδομένα και τη στρατηγική που έχουν παρουσιαστεί στις πρόσφατες συνεδριάσεις του Περιφερειακού Συμβουλίου από τον περιφερειάρχη Αττικής, Νίκο Χαρδαλιά.
Η Περιφέρεια Αττικής καθιστά σαφές ότι κανένα σενάριο κατεδάφισης ή εμπορευματοποίησης δεν υφίσταται και δεν θα επιτραπεί, για κανέναν λόγο. Τα Προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας παραμένουν και εξελίσσονται ως σύμβολο μνήμης, κοινωνικής πολιτικής και συνοχής. Για την περιφερειακή αρχή, η κοινωνική συνοχή αποτελεί έμπρακτη ευθύνη – όχι θεωρητική έννοια.
Στη δημόσια συζήτηση προβάλλεται συχνά το επιχείρημα του δικαιώματος στη στέγη. Η Περιφέρεια αναγνωρίζει τη σημασία του δικαιώματος αυτού. Ωστόσο, η ουσία του δεν εξαντλείται στην απλή παραμονή σε έναν χώρο, αλλά προϋποθέτει συνθήκες ασφάλειας, αξιοπρέπειας και στοιχειώδους ποιότητας διαβίωσης.
Σήμερα, η πραγματικότητα στα Προσφυγικά απέχει σημαντικά από αυτές τις προϋποθέσεις. Πρόκειται για κτίρια που έχουν παραμείνει επί δεκαετίες χωρίς ουσιαστική συντήρηση, με σοβαρά ζητήματα ασφάλειας και υποδομών, που δεν μπορούν να εγγυηθούν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης.
Ακριβώς για αυτόν τον λόγο, η Περιφέρεια αναλαμβάνει την ευθύνη, σε συνεργασία με την Πολιτεία, τον Δήμο και τις αρμόδιες κοινωνικές υπηρεσίες, να διασφαλίσει ότι οι σημερινοί διαμένοντες δεν θα μείνουν χωρίς στήριξη. Με οργανωμένο και διαφανή σχεδιασμό, θα υπάρξει μέριμνα για τη μετεγκατάστασή τους σε κατάλληλες δομές και καταλύματα που θα εγγυώνται ασφαλείς και αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης.
Παράλληλα, στο πλαίσιο της μελλοντικής λειτουργίας των Προσφυγικών ως χώρων κοινωνικής κατοικίας, θα προβλεφθούν διαδικασίες με διαφάνεια και σαφή κριτήρια, ώστε όσοι από τους σημερινούς διαμένοντες πληρούν τις προϋποθέσεις να έχουν τη δυνατότητα να ενταχθούν στους νέους αυτούς χώρους.
