Οι ενέργειες του Μπενιαμίν Νετανιάχου έχουν ανησυχήσει τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών που φέρονται να έχουν ειδοποιήσει την κυβέρνηση Τραμπ ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός είναι πιθανό να υπονομεύσει την προσπάθεια επίτευξης μακροπρόθεσμης συμφωνίας με το Ιράν.

Σύμφωνα με νυν και πρώην Αμερικανούς αξιωματούχους, οι αναλύσεις των υπηρεσιών δείχνουν ότι το Ισραήλ εμφανίζεται αποφασισμένο να συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο κατά της Χεζμπολάχ, παρά το γεγονός ότι η διακοπή των εχθροπραξιών στη χώρα αποτελεί βασικό σημείο του υπό διαμόρφωση πλαισίου ΗΠΑ–Ιράν.

Αγκάθι ο Λίβανος

Η ένταση κλιμακώθηκε μετά τις ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές στον νότιο Λίβανο, ως απάντηση σε επίθεση με drone της Χεζμπολάχ, από την οποία έχασαν τη ζωή τους τέσσερις Ισραηλινοί στρατιώτες.

Την ίδια στιγμή, οι συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν που επρόκειτο να ξεκινήσουν στην Ελβετία αναβλήθηκαν, με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, να ακυρώνει το ταξίδι του.

Η εξέλιξη αυτή αποδεικνύει πόσο εύθραυστη είναι η συμφωνία που επιχειρεί να προωθήσει ο Ντόναλντ Τραμπ. Ένα νέο ισραηλινό πλήγμα ή μια ισχυρή απάντηση της Χεζμπολάχ θα μπορούσε να παγώσει ή ακόμη και να ακυρώσει τη διπλωματική διαδικασία.

Η διαφωνία Τραμπ με Νετανιάχου

Ο ίδιος ο Τραμπ παραδέχθηκε δημοσίως ότι υπάρχει διαφωνία με τον Νετανιάχου για τον Λίβανο.

Σε συνέντευξη Τύπου στη Γαλλία, όπου ανακοίνωσε το μνημόνιο κατανόησης ΗΠΑ–Ιράν, είπε ότι έχει μια «μικρή διαφωνία» με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό και ότι του έχει ζητήσει να μην προχωρά σε δυσανάλογα χτυπήματα κάθε φορά που εμπλέκεται πρόσωπο συνδεδεμένο με τη Χεζμπολάχ.

Πίσω από τη διπλωματική γλώσσα, όμως, η ανησυχία στην Ουάσιγκτον είναι σαφής: ο Νετανιάχου μπορεί να επιλέξει την κλιμάκωση στον Λίβανο για λόγους εσωτερικής πολιτικής επιβίωσης.

Εσωτερική πίεση στο Ισραήλ

Σύμφωνα με την αμερικανική ανάλυση, ο Νετανιάχου βρίσκεται μπροστά σε εκλογές το φθινόπωρο και η πολιτική του επιβίωση συνδέεται με την εικόνα ενός ηγέτη που δεν υποχωρεί απέναντι στη Χεζμπολάχ.

Δεκάδες χιλιάδες Ισραηλινοί έχουν εκτοπιστεί από τα σπίτια τους στο βόρειο Ισραήλ λόγω επιθέσεων με drones και πυραύλους. Η πίεση προς την κυβέρνηση να εξουδετερώσει τη Χεζμπολάχ παραμένει έντονη.

Δημοσκόπηση του Ινστιτούτου Μελετών Εθνικής Ασφάλειας έδειξε ότι το 70% των Εβραίων Ισραηλινών στηρίζει την εντατικοποίηση της μάχης κατά της Χεζμπολάχ. Σε αυτό το κλίμα, μια ισραηλινή αποχώρηση από τον νότιο Λίβανο θα μπορούσε να παρουσιαστεί ως ήττα.

«Μην τα σπάσετε με τον μόνο μεγάλο σύμμαχό σας»

Η ενόχληση της Ουάσιγκτον φάνηκε και από τις δηλώσεις του Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος υπενθύμισε ότι ο Τραμπ είναι σήμερα ο ισχυρότερος διεθνής σύμμαχος του Ισραήλ.

Το μήνυμά του προς την ισραηλινή κυβέρνηση ήταν αιχμηρό: αν ήταν μέλος του ισραηλινού υπουργικού συμβουλίου, δεν θα επιτίθετο στον μοναδικό ισχυρό σύμμαχο που της έχει απομείνει.

Η δήλωση ερμηνεύθηκε ως σαφής προειδοποίηση προς τον Νετανιάχου να μη δοκιμάσει τα όρια του Τραμπ, ειδικά σε μια στιγμή που ο Αμερικανός πρόεδρος θέλει να εμφανίσει τη συμφωνία με το Ιράν ως μεγάλη διπλωματική επιτυχία.

Το ρίσκο ανάφλεξης

Το Ισραήλ επιμένει ότι οι επιχειρήσεις στον Λίβανο έχουν στόχο την προστασία των πολιτών του από τις επιθέσεις της Χεζμπολάχ. Ο Νετανιάχου έχει δηλώσει ότι οι ισραηλινές δυνάμεις θα παραμείνουν στη ζώνη ασφαλείας στον νότιο Λίβανο «για όσο χρειαστεί».

Αμερικανοί αξιωματούχοι, όμως, προειδοποιούν ότι χωρίς πλήρη ισραηλινή αποχώρηση, η επανέναρξη των εχθροπραξιών με τη Χεζμπολάχ θεωρείται σχεδόν βέβαιη.

Το δίλημμα είναι πλέον ξεκάθαρο. Ο Τραμπ χρειάζεται αποκλιμάκωση για να σώσει τη συμφωνία με το Ιράν και να αποτρέψει νέα οικονομική κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ. Ο Νετανιάχου χρειάζεται στρατιωτική αποφασιστικότητα στον Λίβανο για να μη φανεί αδύναμος στο εσωτερικό του Ισραήλ.

Ανάμεσα στις δύο αυτές ανάγκες, η Μέση Ανατολή παραμένει ένα βήμα πριν από νέα ανάφλεξη.