Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε χθες Δευτέρα ότι βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις «αυτή τη στιγμή» με το Ιράν, παρά την κατηγορηματική άρνηση της ιρανικής διπλωματίας λίγο πριν, προσθέτοντας ότι οι υποτιθέμενες συνομιλίες συνιστούν την «τελευταία ευκαιρία» της Ισλαμικής Δημοκρατίας για να συνάψει «καλή» συμφωνία, κατά την άποψή του.
Απευθυνόμενος σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, ο Ρεπουμπλικάνος πρόεδρος επέμεινε ότι διεξάγονται συνομιλίες «κατόπιν αιτήματος» της ιρανικής πλευράς και με την «υποστήριξη» της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και του Κατάρ.
«Αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία που διαθέτουν οι Ιρανοί για να υπογράψουν καλό έγγραφο», τόνισε.
Σύμφωνα με τον Ντόναλντ Τραμπ, οι συνομιλίες αφορούν το άνοιγμα, ενδεχομένως όπως ανέφερε ακόμη και «από αύριο», των Στενών του Ορμούζ.
Νωρίτερα, είχε εξαπολύσει επίθεση μέσω Truth Social κατά της «απίστευτης διπροσωπίας» των ιρανών ηγετών, χωρίς να διευκρινίσει σε ποιους αναφέρεται.
«Ζητούν συνάντηση, μερικοί θα έλεγαν ‘εκλιπαρούν’, οι συνομιλίες ξεκινούν, προβλέπονται κι άλλες στο άμεσο μέλλον, και μετά δηλώνουν δημόσια και με υπερηφάνεια ότι δεν έχουν καμία συζήτηση», ισχυρίστηκε ο μεγιστάνας σε ανάρτησή του στον ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσης που του ανήκει.
Την περασμένη εβδομάδα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε απειλήσει ότι θα δώσει εντολή να «χτυπηθεί δυνατά» η Ισλαμική Δημοκρατία, προτού αλλάξει πορεία, ανακοινώνοντας ότι ανέβαλε προγραμματισμένους μαζικούς βομβαρδισμούς σε συνεργασία με το Ισραήλ. Η νέα αλλαγή στάσης του Ντόναλντ Τραμπ αποτελεί σταθερή τακτική του, κινούμενος συχνά τελευταία στο εκκρεμές μεταξύ απειλών και αναγγελιών συνομιλιών.
Ένταση
Η απάντηση της Τεχεράνης δόθηκε κατά τη διάρκεια της εβδομαδιαίας ενημέρωσης των διαπιστευμένων συντακτών στο υπουργείο Εξωτερικών.
«Δεν διαπραγματευόμαστε με τις ΗΠΑ αυτή τη στιγμή. Διαπραγματευόμαστε με το Ομάν, για να διασφαλίσουμε την ασφαλή διέλευση από το στενό του Ορμούζ», δήλωσε ο εκπρόσωπος της ιρανικής διπλωματίας Εσμαΐλ Μπαγαεΐ.
Ήδη την προηγούμενη ημέρα, ο εκπρόσωπος είχε αναφερθεί σε συμφωνία που κατά τον ίδιο μπορεί να ολοκληρωθεί σύντομα με το Ομάν, για να ανοίξει το ναυτικό πέρασμα κρίσιμης σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων, που έκλεισε εκ νέου de facto η Τεχεράνη αφού η εν αρχή συμφωνία με την Ουάσιγκτον, το «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ», διαλύθηκε με την επανέναρξη των εχθροπραξιών στις αρχές Ιουλίου.
Η Τεχεράνη, που δεν επιθυμεί επιστροφή στην προπολεμική κατάσταση, δεν επιτρέπει στα πλοία που επιχειρούν να διασχίσουν το στενό του Ορμούζ να ακολουθούν παρά μόνο μια πορεία, κατά μήκος των ακτών της. Σκοπεύει να διατηρήσει τον έλεγχο του στενού.
Το σουλτανάτο του Ομάν, το οποίο προκάλεσε οργή στο Ιράν δημιουργώντας νέα διαδρομή τον Ιούνιο, δεν έχει λάβει δημόσια θέση μέχρι σήμερα — δεν έχει επιβεβαιώσει ούτε διαψεύσει.
«Βρισκόμαστε στο σημείο να καταλήξουμε σε συμφωνία για πορεία αποδεκτή και από τα δύο μέρη –ούτε τη βόρεια, ούτε τη νότια–, με σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων κάθε χώρας και την εγγύηση των εθνικών συμφερόντων μας και της ασφάλειάς μας», περίγραψε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν Μπαγαεΐ προχθές Κυριακή μιλώντας στην ιρανική κρατική τηλεόραση.
Λίγο μετά τις 03:30 (ώρα Ελλάδας), η τιμή του βαρελιού της βορειοαμερικανικής ποικιλίας αργού WTI σημείωνε άνοδο κατά 0,49%, στα 80,73 δολάρια, ενώ αυτή του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, ποικιλίας διεθνούς αναφοράς, κατά 0,60%, στα 82,47. Οι τιμές κατέγραφαν μικρή άνοδο μετά τη μεγάλη πτώση τους χθες, λόγω των ελπίδων για διαπραγματεύσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Το Μπρεντ είχε υπερβεί ακόμη και τα 100 δολάρια στα τέλη Ιουλίου.
Εν τω μεταξύ, η κατάσταση στο στενό του Ορμούζ συνεχίζει να χαρακτηρίζεται από υψηλή ένταση.
Βλήμα «άγνωστου» τύπου έπληξε φορτηγό πλοίο ενώ βρισκόταν στο στενό του Ορμούζ, γνωστοποίησε κατά τη διάρκεια της νύχτας η βρετανική υπηρεσία ενημέρωσης για την ασφάλεια της ναυτιλίας UKMTO, που υπάγεται στο υπουργείο Άμυνας, χωρίς να αναφερθεί σε τραυματισμούς ή ζημιές.
«Νέο ψέμα»
Ο Ντόναλντ Τραμπ έθεσε ως προϋπόθεση για την αναστολή των αμερικανικών βομβαρδισμών τη σύναψη συμφωνίας με το Ιράν «γρήγορα», ιδίως για το στενό.
Χθες, διαβεβαίωσε ότι η ναυτική οδός βρίσκεται υπό τον «πλήρη έλεγχο» του πολεμικού ναυτικού της χώρας του και πρόσθεσε ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανίων στον Κόλπο δεν θα αρθεί παρά μόνο σε περίπτωση «συμφωνίας» ή «ολοκληρωτικής παράδοσης» του Ιράν.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση κατά του Ιράν, σταμάτησε τον Απρίλιο, προτού οι εχθροπραξίες επαναληφθούν στις αρχές Ιουλίου.
Σύμφωνα με αμερικανικά ΜΜΕ, η Ουάσιγκτον είχε εκπονήσει σχέδια για μαζικούς βομβαρδισμούς στο Ιράν το σαββατοκύριακο, κυρίως κατά ιρανικών ενεργειακών υποδομών, συμπεριλαμβανομένων διυλιστηρίων και σταθμών ηλεκτροπαραγωγής.
Ανακοινώνοντας την απόφασή του να μην πραγματοποιηθούν, ο Ντόναλντ Τραμπ ισχυρίστηκε ότι την έλαβε λόγω αιτημάτων «χωρών της περιοχής», διαβεβαιώνοντας ότι υπάρχει το «περίγραμμα» συμφωνίας.
Μίλησε για «αίτημα» της Σαουδικής Αραβίας, των ΗΑΕ, του Κατάρ και του ίδιου του Ιράν.
Η Τεχεράνη διέψευσε ότι υπέβαλε οποιοδήποτε τέτοιο αίτημα, κάνοντας λόγο για «νέο ψέμα» του αμερικανού προέδρου.
Η ένοπλη σύρραξη επεκτάθηκε τις τελευταίες ημέρες σε νέο μέτωπο, στην Ερυθρά θάλασσα, όπου το σιιτικό ένοπλο κίνημα Ανσαραλά –γνωστότερο στη Δύση με το επώνυμο της οικογένειας των ηγετών του, των Χούθι–, που πρόσκειται στο Ιράν, ανακοίνωσε αρχικά την επιβολή αποκλεισμού στα λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας, και στη συνέχεια επιθέσεις κατά πετρελαιοφόρων δεξαμενόπλοιων και λιμανιών του σουνιτικού βασιλείου με τις μεγαλύτερες εξαγωγές αργού στον πλανήτη.
