Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ θα απευθυνθεί σήμερα στο έθνος επιχειρώντας να διασκεδάσει τις αμφιβολίες τόσο των Βρετανών όσο και των στελεχών του κόμματός του σχετικά με την ικανότητά του να παραμείνει στον πρωθυπουργικό θώκο μετά την καταστροφική για το Εργατικό Κόμμα εμφάνιση στις τοπικές κάλπες της Πέμπτης.

Μετά από διετία στην πρωθυπουργία, ο Στάρμερ δεν βρίσκεται για πρώτη φορά αντιμέτωπος με καταιγίδα· ωστόσο η τρέχουσα φαίνεται η σφοδρότερη, καθώς κορυφώνεται η δυσαρέσκεια μεταξύ των πολιτών και αυξάνονται οι εσωκομματικές φωνές που τον θεωρούν υπεύθυνο για την πανωλεθρία.

Σήμερα προγραμματίζει να εκφωνήσει ομιλία στην οποία, σύμφωνα με αποσπάσματα που έδωσε η Ντάουνινγκ Στριτ, θα υποστηρίξει ότι «οι σταδιακές αλλαγές δεν επαρκούν για να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις της χώρας».

Χθες Κυριακή, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα The Observer, επανέλαβε ότι είναι αποφασισμένος να συνεχίσει «το έργο για το οποίο εξελέγη τον Ιούλιο του 2024».

Η εβδομάδα είναι κομβική: την Τετάρτη ο βασιλιάς Κάρολος θα μιλήσει ενώπιον του κοινοβουλίου, παρουσιάζοντας την κυβερνητική ατζέντα για τη νέα κοινοβουλευτική περίοδο.

Στη σημερινή του παρέμβαση ο Στάρμερ θα σκιαγραφήσει τις προτεραιότητές του, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται στενότεροι δεσμοί με την ΕΕ ώστε η Βρετανία να «ενισχυθεί οικονομικά, εμπορικά και στον τομέα της άμυνας».

Εξέγερση

Στις τοπικές εκλογές οι Εργατικοί απώλεσαν εδάφη ακόμη και στα προπύργιά τους στη βόρεια Αγγλία και την Ουαλία, καθώς το ακροδεξιό Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ σήκωσε κεφάλι, ενώ οι Πράσινοι, αριστερότερα του κόμματος, αφαίρεσαν ψήφους στο Λονδίνο.

Πλέον ο Στάρμερ καλείται να διαχειριστεί εξέγερση στο εσωτερικό των Εργατικών, όπου όλο και περισσότεροι βουλευτές ζητούν την αποχώρησή του.

Το Σαββατοκύριακο η πρώην υπουργός και νυν βουλευτής Κάθριν Γουέστ προειδοποίησε πως, αν το υπουργικό συμβούλιο δεν συμφωνήσει σε αντικαταστάτη του Στάρμερ, θα κινηθεί η ίδια για να προκαλέσει εσωτερικές εκλογές.

Κάτι τέτοιο φαντάζει ουσιαστικά απαγορευτικό: σύμφωνα με τους κανόνες του Εργατικού Κόμματος απαιτείται η στήριξη 81 βουλευτών (το 20% της κοινοβουλευτικής ομάδας). Παρ’ όλα αυτά, οι δηλώσεις της Γουέστ δείχνουν ότι στελέχη αναζητούν τρόπους γρήγορης ανατροπής.

Περίπου 30 βουλευτές έχουν ζητήσει, τις τελευταίες ημέρες, αποχώρηση Στάρμερ βραχυπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα, καταγράφει ο ιστότοπος LabourList.

«Δεχθήκαμε ένα ισχυρό χτύπημα από τους ψηφοφόρους. Ωστόσο, οι εσωτερικές εκλογές για αλλαγή κατεύθυνσης (…) δεν είναι η κατάλληλη απάντηση», σημείωσε χθες η Μπρίτζετ Φίλιπσον, σύμμαχος του πρωθυπουργού.

«Να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων»

Από την άφιξή του στη Ντάουνινγκ Στριτ τον Ιούλιο του 2024, ο Στάρμερ δεν έχει καταφέρει να πείσει τους Βρετανούς, εφαρμόζοντας μέτρα που κρίθηκαν κοινωνικά σκληρά, αυστηροποιώντας τη μεταναστευτική πολιτική — κάτι που απογοήτευσε βασικούς ψηφοφόρους των Εργατικών — και αδυνατώντας να ανατάξει την οικονομία, ζήτημα που είχε αναγάγει σε προτεραιότητα.

Παράλληλα, έχει βρεθεί αντιμέτωπος με παραιτήσεις υπουργών και το σκάνδαλο του διορισμού του Πίτερ Μάντελεσον στη θέση του Βρετανού πρεσβευτή στις ΗΠΑ, παρά τις στενές του σχέσεις με τον Τζέφρι Έπστιν.

Η στάση του στη διεθνή σκηνή έναντι του Αμερικανού προέδρου Τραμπ για τον πόλεμο στο Ιράν και την Ουκρανία έχει αποσπάσει θετικά σχόλια διεθνώς, όμως δεν επαρκεί για να αντισταθμίσει τα εσωτερικά αδιέξοδα.

Η απουσία ενός προφανούς διαδόχου ενδέχεται να τον κρατήσει προσωρινά στη Ντάουνινγκ Στριτ.

Στο τωρινό κλίμα αβεβαιότητας, τα εν δυνάμει αντικαταστάτες — η πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Άντζελα Ρέινερ, ο υπουργός Υγείας Γουές Στρίτινγκ και ο δήμαρχος του Μάντσεστερ Άντι Μπέρναμ, που δεν είναι βουλευτής — δεν έχουν επιδοθεί σε ανοιχτή πρόκληση.

Κανείς τους δεν έχει ζητήσει δημοσίως την παραίτηση του Στάρμερ.

«Ο πρωθυπουργός οφείλει τώρα να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων και να καθορίσει την αλλαγή που χρειάζεται η χώρα», ανέφερε σε ανάρτησή της η Ρέινερ μετά τις εκλογές. «Ίσως είναι η τελευταία μας ευκαιρία», υπογράμμισε.