Την εκσυγχρονιστική αναμόρφωση της επαγγελματικής ασφάλισης και την επέκταση των προοπτικών συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης στοχεύει το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, το οποίο υποβλήθηκε στη Βουλή.

Η επαγγελματική ασφάλιση συνιστά τον δεύτερο πυλώνα του ασφαλιστικού συστήματος και λειτουργεί συμπληρωματικά έναντι της υποχρεωτικής δημόσιας κοινωνικής ασφάλισης, προσφέροντας στους εργαζομένους επιπρόσθετες ευκαιρίες συνταξιοδοτικής προστασίας και στις επιχειρήσεις ένα συμπληρωματικό μέσο παροχών προς το προσωπικό τους.

Με τις προβλεπόμενες διατάξεις αναδιατάσσεται το ισχύον πλαίσιο, με σκοπό να καταστεί απλούστερο, πιο λειτουργικό και περισσότερο προστατευτικό για τους ασφαλισμένους. Ταυτόχρονα, επεκτείνονται οι διαθέσιμες επιλογές για εργαζόμενους και επιχειρήσεις.

Όπως τόνισε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, «η ενδυνάμωση της επαγγελματικής ασφάλισης αποτελεί μία σημαντική μεταρρύθμιση που διευρύνει τις επιλογές εργαζομένων και επιχειρήσεων. Με το νομοσχέδιο που υποβάλαμε στη Βουλή διαμορφώνουμε ένα πιο σύγχρονο, πιο λειτουργικό και πιο αξιόπιστο πλαίσιο συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής προστασίας. Παρέχουμε στους εργαζομένους περισσότερες ευκαιρίες να ενισχύσουν τη συνταξιοδοτική τους προοπτική, ενώ παράλληλα τους διαθέτουμε στις επιχειρήσεις ένα ισχυρότερο εργαλείο προσέλκυσης και διατήρησης ανθρώπινου δυναμικού. Πρόκειται για μία μεταρρύθμιση με οφέλη για τους ασφαλισμένους, τις επιχειρήσεις και συνολικά για την ελληνική οικονομία».

Το νομοσχέδιο διαμορφώνει ενιαίο κανονιστικό πλαίσιο για την επαγγελματική ασφάλιση, υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος, με κοινές υποχρεώσεις και κίνητρα για τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης και τις ασφαλιστικές εταιρείες.

Στον πυρήνα του περιλαμβάνονται τρεις θεμελιώδεις αλλαγές, οι οποίες αφορούν την επέκταση της πρόσβασης στην επαγγελματική ασφάλιση, την ενίσχυση των φορολογικών κινήτρων και τη δυνατότητα μεταφοράς των ασφαλιστικών δικαιωμάτων.

Η πρώτη παρέμβαση είναι η δημιουργία Ανοιχτών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ανοιχτών Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης. Μέσω αυτών επιδιώκεται να αποκτήσουν ευκολότερη πρόσβαση στον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης οι μικρότερες επιχειρήσεις και οι ελεύθεροι επαγγελματίες.

Η ρύθμιση συνδέεται με τη διάρθρωση της ελληνικής οικονομίας, στην οποία κυριαρχούν επιχειρήσεις με περιορισμένο αριθμό εργαζομένων. Για πολλές από αυτές, η συμμετοχή σε προγράμματα συμπληρωματικής επαγγελματικής ασφάλισης ήταν μέχρι σήμερα ιδιαίτερα δυσχερής.

Η δεύτερη αλλαγή αφορά τα φορολογικά κίνητρα. Οι εισφορές στα συνταξιοδοτικά προγράμματα θα εκπίπτουν κατά 100%, ενώ αυξάνεται το ανώτατο όριο των εισφορών. Για τους ελεύθερους επαγγελματίες το πλαφόν διαμορφώνεται στις 35.000 ευρώ ετησίως και για τους μισθωτούς στο 35% του ετήσιου εισοδήματός τους.

Παράλληλα, η φορολόγηση των παροχών αποσυνδέεται από τα έτη ασφάλισης και θα καθορίζεται με βάση την ηλικία εξόδου από το πρόγραμμα. Για έξοδο από το 62ο έως το 67ο έτος προβλέπεται συντελεστής 10% για την εφάπαξ παροχή και 5% για τη σύνταξη.

Για όσους αποχωρούν μετά τη συμπλήρωση του 67ου έτους, η φορολόγηση μειώνεται στο 5% για το εφάπαξ και στο 2,5% για τη σύνταξη. Καταργείται, επίσης, η φορολογική επιβάρυνση για τους εργαζομένους που εντάσσονται στην επαγγελματική ασφάλιση σε μεγαλύτερη ηλικία.

Η τρίτη παρέμβαση αφορά την πλήρη φορητότητα των ασφαλιστικών δικαιωμάτων, ώστε η αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης να μην οδηγεί σε απώλεια κατοχυρωμένων παροχών.

Σε επίπεδο ομαδικών προγραμμάτων, προβλέπεται η δυνατότητα μεταβίβασης από Ταμείο Επαγγελματικής Ασφάλισης σε άλλο Ταμείο, από Ταμείο σε Ανοιχτό Ομαδικό Ασφαλιστικό Προϊόν, καθώς και αντίστροφα ή μεταξύ αντίστοιχων ανοιχτών προϊόντων.

Ταυτόχρονα, θεσπίζεται η ατομική φορητότητα, με τον εργαζόμενο που αλλάζει εργασία να μπορεί να μεταφέρει τα δικαιώματά του σε νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης. Η διαδικασία θα υπόκειται στις εποπτικές δικλίδες της Τράπεζας της Ελλάδος.

Σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας, το νέο πλαίσιο αναμένεται να διευκολύνει την πρόσβαση των ασφαλισμένων σε συμπληρωματική συνταξιοδοτική κάλυψη, να ενισχύσει το μελλοντικό συνταξιοδοτικό τους εισόδημα και να προσφέρει μεγαλύτερη διαφάνεια ως προς την πορεία των επενδύσεών τους.

Για τις επιχειρήσεις, η επαγγελματική ασφάλιση μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο προσέλκυσης και διατήρησης εργαζομένων, καθώς και ως εργοδοτική παροχή μέσω συλλογικών συμβάσεων. Παράλληλα, το νέο πλαίσιο επιδιώκει να καταστήσει τα σχετικά προγράμματα περισσότερο προσιτά στις μικρότερες επιχειρήσεις.

Σε επίπεδο οικονομίας, το νομοσχέδιο αποσκοπεί στην ενίσχυση της μακροπρόθεσμης αποταμίευσης, στη συγκέντρωση επενδυτικών κεφαλαίων, στη διοχέτευση ρευστότητας στην οικονομία και στη δημιουργία θέσεων εργασίας στον χρηματοοικονομικό κλάδο.

Σύμφωνα με το υπουργείο, στο τελικό κείμενο ενσωματώθηκε ποσοστό άνω του 90% των προτάσεων που υποβλήθηκαν από τους φορείς πριν και κατά τη διάρκεια της δημόσιας διαβούλευσης.

Μετά την υποβολή του στη Βουλή, το νομοσχέδιο εισέρχεται στη διαδικασία κοινοβουλευτικής επεξεργασίας. Η συζήτησή του στην αρμόδια Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων αρχίζει την Πέμπτη 30 Ιουλίου.