Η κυβέρνηση καθορίζει τρεις κεντρικές προτεραιότητες στην οικονομική της πολιτική για το προσεχές δίμηνο έως τον Σεπτέμβριο. Αυτές αφορούν καίριους στόχους σε ισάριθμους τομείς της κοινωνίας και της οικονομίας: Την αντιμετώπιση της ακρίβειας, την ενδυνάμωση των εισοδημάτων και την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, το οποίο διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο για την ανάπτυξη της χώρας
Βάσει αυτών των προτεραιοτήτων σχεδιάζονται ήδη οι κυβερνητικές παρεμβάσεις στο οικονομικό πεδίο, όπως επιβεβαιώνουν οι δύο κινήσεις που πραγματοποιήθηκαν αυτήν την εβδομάδα. Αναφερόμαστε στη συνεννόηση μεταξύ της κυβέρνησης και των φορέων της αγοράς για την υποχώρηση των τιμών σε βασικά προϊόντα από τον Σεπτέμβριο, την οποία γνωστοποίησε ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, καθώς και στην κατάργηση των μειώσεων στις συντάξεις χηρείας που προέβλεπε το τρίτο μνημόνιο, την οποία ανακοίνωσε η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως.
Η συμφωνία για τις τιμές
Στο πεδίο της ακρίβειας, βασικός στόχος του οικονομικού επιτελείου είναι η πλήρης εφαρμογή της πρώτης φάσης της συμφωνίας με τους φορείς της αγοράς για τη διατήρηση των τιμών στα ράφια. Αυτό συνιστά προϋπόθεση για την προώθηση της δεύτερης φάσης της συμφωνίας που σχετίζεται με την υποχώρηση των τιμών σε βασικές κατηγορίες προϊόντων στα σούπερ μάρκετ από τον Σεπτέμβριο. Ευνοϊκές για την κατεύθυνση αυτή είναι και οι διεθνείς εξελίξεις μετά τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν για κατάπαυση του πυρός και την αποκλιμάκωση των εντάσεων στον Περσικό Κόλπο.
Τα νέα δεδομένα έχουν οδηγήσει σε σημαντική αποκλιμάκωση τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου στα επίπεδα των 70 δολ/βαρέλι, γεγονός που έχει ήδη αρχίσει να διαφαίνεται και στην αγορά μέσω της αποκλιμάκωσης των πληθωριστικών πιέσεων. Είναι ενδεικτικό ότι ο πληθωρισμός στην Ελλάδα με βάση τα προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat υποχώρησε κατά 1 ποσοστιαία μονάδα τον Ιούλιο, στο 3,9% από 4,9% που ήταν τον Μάιο. Πρόκειται για αξιοσημείωτη μείωση που δείχνει ότι η αγορά έχει αρχίσει να προσαρμόζεται στη νέα κατάσταση που έχει διαμορφωθεί για τις διελεύσεις πλοίων στα στενά του Ορμούζ.
Το πακέτο της ΔΕΘ
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης έχει ήδη γνωστοποιήσει ότι η κυβέρνηση διαθέτει δημοσιονομικό χώρο 1 δισ. ευρώ για φοροαπαλλαγές και ενισχύσεις που θα ανακοινωθούν από τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη από το βήμα της ΔΕΘ τον Σεπτέμβριο. Το ποσό αυτό, το οποίο ενδεχομένως όταν οριστικοποιηθεί να έχει ανέλθει σε ελαφρώς ανώτερα επίπεδα, αναμένεται να αξιοποιηθεί για νέες μειώσεις φόρων σε εργαζόμενους, επαγγελματίες και επιχειρήσεις αλλά και για ενισχύσεις σε χαμηλοσυνταξιούχους και άλλες ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού, όπως είναι οι δικαιούχοι του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος. Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν το δεύτερο 15νθήμερο του Αυγούστου από τον Πρωθυπουργό με βάση τις εισηγήσεις του οικονομικού επιτελείου.
Ταμείο Ανάκαμψης
Ο τομέας με τη μεγαλύτερη πίεση αυτή τη στιγμή είναι εκείνος του Ταμείου Ανάκαμψης. Έως το τέλος Αυγούστου θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί οι στόχοι και τα ορόσημα που προβλέπονται. Ο αρμόδιος αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, επανέλαβε αυτήν την εβδομάδα, απαντώντας σε ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ, ότι δεν θα χαθεί ούτε ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα, από το σύνολο του Ταμείου Ανάκαμψης το 68% (24,6 δισ. ευρώ) έχουν διοχετευθεί στην οικονομία σε λιγότερο από 5 χρόνια. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί στο 10,9% του ΑΕΠ (του 2023) κατατάσσοντας την Ελλάδα στην πρώτη θέση μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ ως προς τη σημασία των εκταμιεύσεων στην οικονομία. Ο ίδιος διευκρίνισε ότι το ελληνικό σχέδιο είναι οπισθοβαρές, γι’ αυτό υπάρχει φυσιολογική εξέλιξη στην υλοποίηση των έργων, δεδομένου ότι οι δαπάνες θα συνεχίσουν να πραγματοποιούνται και το 2027, αφού η τελευταία εκταμίευση θα γίνει τον Δεκέμβριο του 2026.
