«Μεγάλη τιμή και προνόμιο αποτελεί το να στέκομαι σήμερα στο Άαχεν, μια πόλη που κουβαλά πλήθος ευρωπαϊκών αναμνήσεων. Το Άαχεν μας υπενθυμίζει ότι η Ευρώπη δεν ήταν ποτέ απλώς μια ”γεωγραφική κατασκευή”. Ήταν πάντα μια ιδέα και κάτι πέραν αυτού· ήταν μια επιλογή: μια επιλογή που έπαιρναν ξανά και ξανά έθνη με διαφορετική ιστορία, γλώσσα, συμφέροντα και, πολλές φορές, οδυνηρές αναμνήσεις, προκειμένου να ενώσουν το μέλλον τους», τόνισε στις πρώτες του φράσεις ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την απονομή του «Βραβείου Καρλομάγνου» στον Μάριο Ντράγκι, στην πόλη του Άαχεν.
Ο πρωθυπουργός σημείωσε πως το συγκεκριμένο βραβείο τιμά όχι μόνο όσους πίστεψαν στην Ευρώπη, αλλά και όσους συνέβαλαν ώστε να αντέξει σε στιγμές έντονου κινδύνου. «Όσους κατάφεραν να δουν πέρα από τον ορίζοντα και να μας προετοιμάσουν για ένα αβέβαιο μέλλον. Σήμερα τιμούμε έναν από αυτούς τους γνήσιους Ευρωπαίους: τον Μάριο Ντράγκι».
«Καμία χώρα δοκιμάστηκε σκληρότερα από την Ελλάδα στην κρίση της Ευρωζώνης. Δεν είμαστε ευγνώμονες μόνο σε όσους έσωσαν το ευρώ, αλλά και σε όσους αγωνίστηκαν να πείσουν τότε πως η Ευρωζώνη ήταν τόσο ισχυρή όσο ο πιο αδύναμος κρίκος της. Σ’ ευχαριστώ, Μάριο, που πίστεψες στην επιμονή μας. Σ’ ευχαριστώ, Ζαν-Κλοντ, που στήριξες τη χώρα μου σε μια εποχή που οι σκεπτικιστές υποστήριζαν πως η Ελλάδα δεν μπορούσε να μεταρρυθμιστεί», ανέφερε ο πρωθυπουργός.
Σε άλλο σημείο ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε πως η στρατηγική αυτονομία σημαίνει απλά ότι η Ευρώπη οφείλει να μπορεί να λαμβάνει κυρίαρχες αποφάσεις.
«Δεν πρέπει να εξαρτόμαστε διαρκώς από άλλους για τις τεχνολογίες που διαμορφώνουν τις οικονομίες μας, τις αμυντικές δυνατότητες που προστατεύουν τους πολίτες μας, την ενέργεια που τροφοδοτεί τις βιομηχανίες μας ή τις εισροές που διατηρούν την ευημερία μας. Η στρατηγική αυτονομία είναι, στον πυρήνα της, μια πράξη υπευθυνότητας, αυτοσεβασμού και μακροπρόθεσμης ανθεκτικότητας. Αυτή είναι η νέα ερμηνεία της φράσης ”ό,τι κι αν χρειαστεί”: ανταγωνιστικότητα, ασφάλεια και η ικανότητα να δρούμε με δική μας πρωτοβουλία», επισήμανε.
Απευθυνόμενος στον Μάριο Ντράγκι, ο πρωθυπουργός τόνισε ότι ο βίος του χαρακτηρίζεται από πνευματική σοβαρότητα, προσωπική πειθαρχία, αφοσίωση στους θεσμούς και από το σθένος να αναλαμβάνει ηγετικό ρόλο όταν η διστακτικότητα θα ισοδυναμούσε με μεγαλύτερο κίνδυνο από την τολμηρή δράση.
«Υπηρετήσατε την πατρίδα σας και την Ευρώπη ως οικονομολόγος, ως κεντρικός τραπεζίτης, ως πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ως πρωθυπουργός και σήμερα και πάλι ως μία από τις πιο καίριες φωνές στον διάλογο για το μέλλον της Ευρώπης», είπε, προσθέτοντας πως ο Ντράγκι αποτελεί πηγή έμπνευσης για το τι σημαίνει πραγματικά να υπηρετείς τα κοινά.
«Η αίσθηση ευθύνης, όχι μόνο απέναντι στη χώρα σας αλλά και απέναντι στο ευρωπαϊκό εγχείρημα στο σύνολό του, ήταν πάντα η ηθική ”πυξίδα” σας. Ίσως το βαθύτερο στοιχείο που διαπερνά τη μακρά πορεία σας είναι ότι βοηθήσατε την Ευρώπη να αντικρίσει με κριτικό βλέμμα τον εαυτό της στον παγκόσμιο οικονομικό και γεωπολιτικό ”καθρέφτη». Η Ευρώπη, όπως γνωρίζετε, διακρινόταν πάντα για τις διαδικασίες, τη διαβούλευση και τους συμβιβασμούς. Αυτά δεν αποτελούν αδυναμίες· έτσι λειτουργεί μια Ένωση δημοκρατιών».
Σύμφωνα με το ΑΠΕ ΜΠΕ, ο πρωθυπουργός ανέσυρε τα λόγια του Μάριο Ντράγκι το 2012, όταν η Ευρώπη βρέθηκε αντιμέτωπη με την κρίση και οι κυβερνήσεις ήταν διχασμένες καθώς οι αγορές αμφισβητούσαν το μέλλον του ενιαίου νομίσματος.
«Είπε τα λόγια που άλλαξαν την πορεία της ιστορίας του ευρώ: ”Στο πλαίσιο της εντολής μας, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα είναι έτοιμη να κάνει ό,τι χρειαστεί για να διαφυλάξει το ευρώ. Και πιστέψτε με, αυτό θα είναι αρκετό”. Δεν χρειάστηκε ούτε να υψώσεις τη φωνή σου, Μάριο. Η διαδρομή από την πιο χαρακτηριστική στιγμή της κρίσης της Ευρωζώνης έως την προεδρία του Eurogroup ήταν μακρά και επώδυνη. Ένα όμως παραμένει βέβαιο: ο ελληνικός λαός ανταποκρίθηκε στην εμπιστοσύνη της Ευρώπης», σημείωσε.
Σήμερα, υπογράμμισε ο πρωθυπουργός, ο κίνδυνος δεν είναι η κατάρρευση του ευρώ αλλά η σταδιακή διάβρωση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης.
«Αυτή είναι η προειδοποίηση που βρίσκεται στην ”καρδιά” της έκθεσης Ντράγκι. Δεν πρέπει να την διαβάσουμε απλώς ως ένα ακόμη έγγραφο προς συζήτηση σε συνέδρια που διοργανώνουν think tanks. Πρόκειται για κάλεσμα αφύπνισης. Ταυτόχρονα, είναι και ένα λεπτομερές σχέδιο δράσης για το τι επιβάλλεται να γίνει. Μας υπενθυμίζει πως η οικονομική ισχύς δεν είναι πολυτέλεια, η ανταγωνιστικότητα δεν είναι στενή οικονομική έννοια. Αυτά αποτελούν τα θεμέλια για όλα όσα θεωρούμε σημαντικά: για το κοινωνικό μας μοντέλο, την παγκόσμια επιρροή μας, τη δημοκρατία μας και τις ευκαιρίες της επόμενης γενιάς.
Το 2012, η φράση ”ό,τι χρειαστεί” σήμαινε τη διατήρηση του ευρώ. Σήμερα, το ερώτημα είναι τι σημαίνουν αυτές οι λέξεις για εμάς τώρα», συνέχισε ο κ. Μητσοτάκης, τονίζοντας πως η Ευρώπη οφείλει να γίνει ο τόπος όπου οι ιδέες μετατρέπονται σε επιχειρήσεις και οι επιχειρήσεις σε παγκόσμιους ηγέτες.
«Δεύτερον, η Ευρώπη πρέπει να αντιμετωπίσει με σοβαρότητα το ζήτημα της ασφάλειας, στην ευρύτερη έννοια του όρου. Ο πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας διέλυσε την ψευδαίσθηση ότι η ειρήνη στην ήπειρό μας ήταν δεδομένη και ποτέ δεν θα αμφισβητείτο. Η ασφάλεια σήμερα, ωστόσο, εκτείνεται πολύ πέραν της άμυνας. Περιλαμβάνει την ενέργεια, την κυβερνοανθεκτικότητα, τα σύνορα, τις κρίσιμες υποδομές, την τεχνολογία, τις εφοδιαστικές αλυσίδες και την προστασία των δημοκρατικών μας θεσμών. Μια Ευρώπη που αδυνατεί να προστατεύσει τον εαυτό της δεν μπορεί να είναι πλήρως κυρίαρχη», επισήμανε και πρόσθεσε:
«Τρίτον, η Ευρώπη χρειάζεται αυθεντική στρατηγική αυτονομία. Η στρατηγική αυτονομία, όπως έχουμε συζητήσει επανειλημμένως στο Συμβούλιο, δεν σημαίνει απομόνωση, δεν σημαίνει προστατευτισμό, δεν σημαίνει αντιαμερικανισμό. Δεν σημαίνει ότι η Ευρώπη απομακρύνεται από τους συμμάχους της. Αντιθέτως, μια ισχυρότερη Ευρώπη είναι καλύτερος σύμμαχος, μια πιο ικανή Ευρώπη είναι πιο αξιόπιστος εταίρος, μια Ευρώπη που συνάπτει εμπορικές συμφωνίες με εταίρους που μοιράζονται τις ίδιες αξίες είναι Ευρώπη με αυτοπεποίθηση».
Ο κ. Μητσοτάκης προσέθεσε: «Αν επιθυμούμε να προσεγγίσουμε με σοβαρότητα το ζήτημα της ευρωπαϊκής ασφάλειας, τότε η συλλογική μας άμυνα πρέπει να γίνει βασικό στοιχείο της γεωπολιτικής μας σκέψης. Η ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής -το άρθρο 42, παράγραφος 7, της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση- παρέχει το πλαίσιο. Έφτασε η στιγμή να το καταστήσουμε επιχειρησιακά αξιόπιστο, πολιτικά ουσιαστικό και πρακτικά εφαρμόσιμο σε περιόδους κρίσης».
Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε, τέλος, πως οι πρόσφατες εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, και ειδικότερα η άμεση και αποφασιστική στήριξη που πρόσφεραν κράτη-μέλη -μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ολλανδία και η Ισπανία- προς την Κύπρο, αποδεικνύουν ότι η αρχή αυτή δεν είναι αφηρημένη και ότι μπορεί να καθοδηγήσει την πραγματική ευρωπαϊκή αλληλεγγύη και δράση.
«Πρόκειται για μια φιλόδοξη ατζέντα, που απαιτεί φιλόδοξη χρηματοδότηση. Τα ιδιωτικά κεφάλαια οφείλουν να διαδραματίσουν πρωταγωνιστικό ρόλο. Γι’ αυτό είναι καθοριστική η ολοκλήρωση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Ωστόσο, οι δημόσιες επενδύσεις θα είναι επίσης ζωτικής σημασίας. Οι κοινές μας προτεραιότητες πρέπει να αντικατοπτρίζονται σε έναν ευρωπαϊκό προϋπολογισμό που να ανταποκρίνεται στις φιλοδοξίες μας.
Και όπου αντιμετωπίζουμε πραγματικά κοινές προκλήσεις, όπως η ενέργεια και η άμυνα, πρέπει να παραμείνουμε ανοιχτοί στον κοινό ευρωπαϊκό δανεισμό. Διότι τα κοινά αγαθά δικαιολογούν κοινά εργαλεία και οι κοινές προκλήσεις απαιτούν κοινό θάρρος και τους απαραίτητους συμβιβασμούς. Όλοι οφείλουμε να θυσιάσουμε κάτι ώστε να ενισχύσουμε την Ευρώπη συνολικά», υπογράμμισε.
