Έξι χρόνια από την έναρξη λειτουργίας του gov.gr, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης προέβη σε αποτίμηση της ψηφιακής μεταρρύθμισης του κράτους, υποστηρίζοντας ότι η τεχνολογία απέδειξε στην πράξη πως μπορεί να αποτελέσει τον καταλύτη για ριζικές αλλαγές στη δημόσια διοίκηση και στην καθημερινή ζωή των πολιτών.

Απευθυνόμενος στην εκδήλωση του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης με θέμα «6 χρόνια gov.gr: Κλικ και έγινε!», ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στην περίοδο προ των εκλογών του 2019, όταν, όπως ανέφερε, μαζί με τον τότε υπουργό Κυριάκο Πιερρακάκη και μια μικρή ομάδα συνεργατών σχεδίασαν τη σύσταση του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και την εκτενή ψηφιακή μεταρρύθμιση που επακολούθησε.

Ο κ. Μητσοτάκης επισήμανε ότι κατά τη θητεία του στο Υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης η ηλεκτρονική διακυβέρνηση αποτελούσε ουσιαστικά έναν τίτλο κενό πραγματικών αρμοδιοτήτων, δεδομένου ότι δεν υπήρχε έλεγχος διαδικασιών και δεδομένων που να επιτρέπει τη διαμόρφωση μιας ενιαίας στρατηγικής. Όπως σημείωσε, η σύσταση ενός ισχυρού υπουργείου με οριζόντιες αρμοδιότητες αποτέλεσε προϋπόθεση ώστε η τεχνολογία να αξιοποιηθεί ως μέσο μετασχηματισμού του κράτους.

Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι το βασικό ερώτημα που έθεταν οι πολίτες το 2019 ήταν εάν το κράτος δύναται να αλλάξει και υπογράμμισε ότι η πορεία του gov.gr απέδειξε πως η αλλαγή αυτή είναι εφικτή. Επισήμανε ότι το σημαντικότερο στοιχείο της ψηφιακής μετάβασης είναι πως το κράτος άρχισε να λειτουργεί από τη σκοπιά του πολίτη και όχι από τη σκοπιά της διοίκησης, εξοικονομώντας χρόνο και πόρους και περιορίζοντας τη γραφειοκρατία.

Ειδική μνεία έκανε στη διασύνδεση της ψηφιοποίησης με τη διαφάνεια. Όπως ανέφερε, πίσω από κάθε περιττή διαδικασία, πίσω από κάθε έγγραφο που δεν είναι αναγκαίο και πίσω από κάθη ταλαιπωρία του πολίτη ενδέχεται να κρύβονται φαινόμενα διαφθοράς, υπόγειων συναλλαγών και πελατειακών σχέσεων. Υπογράμμισε ότι όσο απλοποιούνται οι διαδικασίες και το κράτος καθίσταται ταυτόχρονα απρόσωπο αλλά και φιλικό προς τον πολίτη, τόσο περιορίζονται τα περιθώρια τέτοιων πρακτικών.

Ως παραδείγματα επικαλέστηκε την επιτάχυνση στην έκδοση των συντάξεων, που πλέον ολοκληρώνεται σε έναν μήνα αντί για χρόνια, καθώς και την ηλεκτρονική κοινοποίηση των κλήσεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, υποστηρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο εκλείπουν οι λόγοι πολιτικών παρεμβάσεων σε διοικητικές διαδικασίες.

Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε την ψηφιακή μεταρρύθμιση «άλμα λογοδοσίας και δημοκρατικής ευθύνης» και σημείωσε ότι η τεχνολογία, όπως εφαρμόζεται από την κυβέρνηση, έχει σαφές κοινωνικό πρόσημο. Όπως ανέφερε, στόχος είναι η ισότιμη αντιμετώπιση όλων των πολιτών, η βελτιωμένη εξυπηρέτηση των κατοίκων απομακρυσμένων περιοχών και η διευκόλυνση των ατόμων με αναπηρία στις συναλλαγές τους με το Δημόσιο.

Ο κ. Μητσοτάκης υποστήριξε ότι το ψηφιακό άλμα της Ελλάδας υπήρξε ευρύτερο από εκείνο πολλών ευρωπαϊκών χωρών και επικαλέστηκε ως παράδειγμα το ψηφιακό πιστοποιητικό εμβολιασμού κατά την περίοδο της πανδημίας, το οποίο εξελίχθηκε σε ευρωπαϊκή πολιτική. Παράλληλα σημείωσε ότι χώρες, όπως η Γερμανία, αναζητούν πλέον ελληνική τεχνογνωσία για ζητήματα ψηφιακής διακυβέρνησης.

Αναφερόμενος στη λειτουργία του κράτους, τόνισε ότι η επιτυχία δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί χωρίς τη σύσταση του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και χωρίς τη συνεργασία του με τα λοιπά υπουργεία. Επισήμανε ότι η ψηφιοποίηση διαδικασιών αποδίδει πολιτικά οφέλη σε ολόκληρη την κυβέρνηση και επικαλέστηκε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα τον ψηφιακό φάκελο ασθενούς και τη δυνατότητα ηλεκτρονικού προγραμματισμού ιατρικών ραντεβού.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην τεχνητή νοημοσύνη, την οποία χαρακτήρισε επόμενο μεγάλο βήμα του ψηφιακού μετασχηματισμού. Όπως ανέφερε, η τεχνητή νοημοσύνη δύναται να αναλάβει επαναλαμβανόμενες εργασίες, επιτρέποντας στους δημόσιους υπαλλήλους να ασχολούνται με αντικείμενα υψηλότερης προστιθέμενης αξίας. Παράλληλα υπογράμμισε ότι δημιουργεί σημαντικές δυνατότητες εξοικονόμησης πόρων, ιδίως στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων, όπου δύναται να συμβάλει στον εξορθολογισμό διαδικασιών και στην καλύτερη αξιοποίηση των δημόσιων πόρων.

Ο πρωθυπουργός έκανε επίσης αναφορά στις νέες υπηρεσίες που θα αξιοποιούν εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, επιτρέποντας στους πολίτες να επικοινωνούν με το gov.gr μέσω φυσικής ομιλίας, όπως θα συνομιλούσαν με έναν υπάλληλο ΚΕΠ.

Ατενίζοντας το 2027, ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι η τεχνολογία θα συνεχίσει να αποτελεί κεντρικό άξονα του κυβερνητικού σχεδιασμού, με στόχο τον περαιτέρω μετασχηματισμό του κράτους και τη βελτίωση της σχέσης του με τον πολίτη, με βασικές αρχές τον σεβασμό και την αξιοπρέπεια.

Ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ευχαρίστησε τους εργαζόμενους του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και των εποπτευόμενων φορέων, τονίζοντας ότι τίποτε από όσα παρουσιάστηκαν δεν θα μπορούσε να είχε υλοποιηθεί χωρίς έναν πυρήνα αφοσιωμένων στελεχών που πίστεψαν στις δυνατότητες της τεχνολογίας.

Παράλληλα έθεσε ως επόμενο στόχο τη δημιουργία ενός ισχυρού πυρήνα δημοσίων υπαλλήλων με υψηλή τεχνολογική εξειδίκευση, οι οποίοι θα δύνανται να αναπτύσσουν και να υποστηρίζουν κρίσιμα ψηφιακά συστήματα χωρίς εξάρτηση από εξωτερικούς συνεργάτες.

Καταλήγοντας στην τοποθέτησή του, επανέλαβε μια φράση που, όπως είπε, είχε διατυπώσει ο Κυριάκος Πιερρακάκης στα πρώτα βήματα του εγχειρήματος: «Να κόψουμε το “δεν”. Αυτά γίνονται στην Ελλάδα και έγιναν. Και δύνανται να γίνουν ακόμα πολλά περισσότερα».