Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην συνέντευξη Τύπου που έδωσε μετά την ολοκλήρωση της συνόδου κορυφής κλήθηκε αρχικά να τοποθετηθεί σχετικά με τις διαπραγματεύσεις για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της ΕΕ.
«Πρόκειται για μια ιδιαίτερα απαιτητική διαπραγμάτευση. Παρατηρούνται σημαντικές διαφορές μεταξύ εκείνων που υποστηρίζουν την ανάγκη για έναν πιο φιλόδοξο προϋπολογισμό δεδομένων των υψηλών στόχων που έχουν τεθεί και εκείνων που προσεγγίζουν τον προϋπολογισμό μέσα από το δικό τους – σε κάποιο βαθμό κατανοητό – πρίσμα των σημαντικών εθνικών συνεισφορών τους. Στόχος είναι να ολοκληρωθούν οι συζητήσεις μέχρι το τέλος της χρονιάς. Εάν με ρωτάτε αν το βλέπω εφικτό, θα έλεγα ότι προς το παρόν το κρίνω δύσκολο. Οι αποστάσεις είναι μεγάλες ανάμεσα στην πλειονότητα των κρατών που επιδιώκουν έναν πιο φιλόδοξο προϋπολογισμό και την μειοψηφία που παραμένει αυστηρή στη στάση της. Για την Ελλάδα, η διασφάλιση των πόρων της συνοχής και της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, οι οποίοι πλέον ενσωματώνονται σε ένα νέο εθνικό πλαίσιο καθώς έχει μεταβληθεί η δομή του προϋπολογισμού, συνιστά απόλυτη προτεραιότητα. Χαιρετίζουμε το γεγονός ότι διατίθενται περισσότεροι πόροι για το μεταναστευτικό. Επίσης και το ότι αναγνωρίζεται η αναγκαιότητα ενίσχυσης της αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης με επιπλέον ευρωπαϊκούς πόρους», ανέφερε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Η επόμενη ερώτηση στράφηκε προς τον δίαυλο επικοινωνίας της Ευρώπης με την Ρωσία και το ποιος θα έπρεπε να αναλάβει αυτήν την πρωτοβουλία. Ο πρωθυπουργός δήλωσε τα ακόλουθα:
«Κατ’ αρχάς, επιθυμώ να είμαι σαφής ότι την πρωτοκαθεδρία σε οποιαδήποτε διαπραγμάτευση με την Ρωσία μπορεί να την κατέχει αποκλειστικά η Ουκρανία. Η Ευρώπη δεν επιδιώκει ρόλο μεσολαβητή καθώς έχει ταχθεί υπέρ της Ουκρανίας σε αυτή την σύγκρουση. Σε περίπτωση, ωστόσο, που κριθεί αναγκαίο και θεωρώ επιτακτική την ύπαρξη δίαυλου επικοινωνίας που να εκφράζει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δεδομένου ότι έχουμε λάβει αποφάσεις που αφορούν αυτή την σύγκρουση, την δέσμευση των ρωσικών πόρων, 20 πακέτα κυρώσεων, αυτές οι αποφάσεις ελήφθησαν από τους 27. Δεν μπορώ να διακρίνω καμία εναλλακτική και το εξέφρασα ξεκάθαρα, χθες, στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ότι σε αυτή την περίπτωση, τον διπλωματικό δίαυλο οφείλει να ανοίξει ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ο κ. Αντόνιο Κόστα, ο οποίος δύναται να μιλήσει εκ μέρους όλων μας».
Όσον αφορά την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ο κ. Μητσοτάκης τόνισε:
«Η διατήρηση, η εξασφάλιση μάλλον της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ αποτελεί το κεντρικό ζητούμενο και θα έλεγα το σημαντικό όφελος από αυτήν την κατ’ αρχήν συμφωνία που έχει επιτευχθεί μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ. Ελπίζω και εύχομαι να μην προκύψουν αναταραχές που να θέσουν σε κίνδυνο αυτόν τον πυλώνα της συμφωνίας. Έχουμε ήδη παρατηρήσει μια αξιοσημείωτη αποκλιμάκωση στις τιμές του πετρελαίου που οφείλεται σε αυτή την εξέλιξη και προφανώς αυτό αποτελεί προτεραιότητα για όλα τα μέλη του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Εν συνεχεία, η Ελλάδα, όπως έχω δηλώσει, θα ήταν διατεθειμένη να συμμετάσχει σε κάποιας μορφής αποστολή, η οποία θα πρέπει όμως να διαθέτει διεθνή νομιμοποίηση σε επίπεδο Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, εφόσον αυτό ζητηθεί. Αυτό δεν είναι κάτι που προς το παρόν βρίσκεται υπό συζήτηση. Ο στόχος θα ήταν να επανέλθουμε στο προηγούμενο status quo. Επιθυμώ να υπενθυμίσω ότι, προτού ξεκινήσει ο πόλεμος, η διέλευση από τα Στενά ήταν απολύτως ελεύθερη και κανείς δεν συζητούσε ούτε για την επιβολή τελών ούτε για την ανάγκη ύπαρξης κάποιας άλλης μορφής συνδυαστικής αποστολής. Η Ελλάδα έχει αποδείξει ότι δύναται να είναι παρούσα στο πεδίο όταν αυτό απαιτείται. Είμαστε παρόντες στην επιχείρηση “ΑΣΠΙΔΕΣ”. Είμαστε ένα κράτος που έχει θέσει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας ως κεντρική προτεραιότητα της εξωτερικής μας πολιτικής. Είμαστε κράτος που έθεσε το ζήτημα στο Συμβούλιο Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών και εφόσον ζητηθεί στο πλαίσιο που σας περιέγραψα, οποιαδήποτε πρόσθετη συνεισφορά μας, δεν θα διστάσουμε να την παράσχουμε».
Σε ό,τι αφορά το μεταναστευτικό και την δημιουργία κέντρων ή κόμβων, ο κ. Μητσοτάκης δήλωσε τα ακόλουθα:
«Θα έλεγα ότι αποτελεί ένα ακόμη εργαλείο το οποίο έχουμε στην διάθεσή μας. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό ότι συμφωνήθηκε ο κανονισμός των επιστροφών. Η Ελλάδα ήδη είναι ιδιαίτερα ενεργή σε αυτόν τον τομέα. Επιθυμώ να υπενθυμίσω ότι από την στιγμή που ξεκινήσαμε τις επιστροφές στην Αίγυπτο, μειώθηκε σημαντικά ο αριθμός των Αιγυπτίων που έφταναν παράνομα στην Κρήτη. Οι Αιγύπτιοι δεν δικαιούνται κατ’ αρχήν άσυλο και γι’ αυτό και επιστρέφονται. Και φυσικά η δημιουργία κέντρων επεξεργασίας αιτήσεων εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελούσε κάτι που είχε συζητηθεί εδώ και αρκετό καιρό. Τώρα έχουμε την δυνατότητα να εξετάσουμε και αυτή την επιλογή. Βρισκόμαστε ακόμη στα αρχικά στάδια αυτών των συζητήσεων, αλλά για εμάς, προς το παρόν, η πρώτη προτεραιότητα είναι να ελαχιστοποιήσουμε τις ροές που προέρχονται από την Ανατολική Λιβύη. Έχουμε ήδη σημαντικότατη μείωση στα χερσαία σύνορά μας και στα ανατολικά μας σύνορα. Είχαμε κάποιες πολύ, πιστεύω, ουσιαστικές επαφές με την πολιτική και στρατιωτική διοίκηση της Ανατολικής Λιβύης. Όπως γνωρίζετε, τους παρέχουμε υλικοτεχνική υποστήριξη και παροχή εκπαίδευσης στα στελέχη του λιμενικού τους. Και νομίζω ότι έχουμε αναπτύξει έναν καλό δίαυλο επικοινωνίας, έτσι ώστε να εξασφαλίσουμε στην πρώτη φάση ότι οι ροές από την περιοχή του Τομπρούπ προς την Κρήτη, τους επόμενους μήνες, θα περιοριστούν σημαντικά».
Ο πρωθυπουργός κλήθηκε επίσης να τοποθετηθεί για την αντιμετώπιση της ακρίβειας, για την μείωση των τιμών στα καύσιμα μετά την συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν και για το αν συζητήθηκε κάποιος μηχανισμός σε περίπτωση νέας ενεργειακής κρίσης. Ο κ. Μητσοτάκης τόνισε τα ακόλουθα, σύμφωνα με το ΑΠΕ ΜΠΕ:
«Για το μεν δεύτερο το απευχόμαστε. Για το δε πρώτο, ήδη έχουμε δει μια όχι αμελητέα μείωση στις τιμές της βενζίνης και του ντίζελ, η οποία υπερβαίνει τα 15 λεπτά. Υπάρχει κατά κανόνα μια χρονοαπόσταση της περίπου μιας εβδομάδας από την στιγμή που μειώνονται οι τιμές της πρώτης ύλης έως ότου αυτή η μείωση να φτάσει στην αντλία. Επιθυμώ να σας διαβεβαιώσω ότι όλοι οι εποπτικοί μηχανισμοί βρίσκονται σε ετοιμότητα ώστε να διασφαλίσουν ότι αυτή η μείωση πράγματι θα μετακυλιστεί τελικά στην αντλία και θα ωφελήσει τον καταναλωτή, είτε αναφερόμαστε στην βενζίνη είτε αναφερόμαστε στο πετρέλαιο κίνησης, το οποίο επιθυμώ να υπενθυμίσω ότι για τον μήνα αυτό έχει και την πρόσθετη επιδότηση των 15 λεπτών. Και εν συνεχεία, βέβαια, θεωρώ ότι όσο μειώνεται η παγκόσμια πληθωριστική πίεση στις τιμές της ενέργειας, τόσο θεωρώ ότι θα δούμε και μία αποκλιμάκωση στον πληθωρισμό, η αύξηση του οποίου τους τελευταίους μήνες οφείλεται αποκλειστικά στις παγκόσμιες εξελίξεις και στον πόλεμο στο Ιράν».
Ο κ. Μητσοτάκης απάντησε και σε ερώτηση για την συνάντησή του με τον Πρόεδρο της Ουκρανίας Ζελένσκι και για την συμφωνία συμπαραγωγής οπλικών οχημάτων με την Ουκρανία. Ο πρωθυπουργός δήλωσε τα ακόλουθα:
«Βρισκόμαστε σε προχωρημένες συζητήσεις με την Ουκρανία για την δυνατότητα μιας συμφωνίας, η οποία θα επιτρέπει στην χώρα μας να αξιοποιήσει την εξαιρετικά σημαντική τεχνογνωσία που οι Ουκρανοί έχουν αναπτύξει σε μη επανδρωμένα οχήματα, είτε αυτά είναι ιπτάμενα, είτε είναι χερσαία, είτε είναι θαλάσσια, είτε είναι υποβρύχια. Δεν δύναμαι να σας ανακοινώσω κάτι περισσότερο προς το παρόν, αλλά είμαι αισιόδοξος ότι αυτή η συζήτηση δύναται να ωριμάσει πολύ σύντομα».
